نام کتاب: یَکُلیا و تنهایی او
نویسنده: محمدتقی مدرسی
ناشر: نشر نیل ۱۳۳۳ (نشر فرهنگ جاوید ۱۴۰۰)
رده: از شاهکارهای داستان فارسی
.
🟠 کتاب اثری تمثیلی است که با بهرهگیری از اسطورههای مذهبی قوم یهود به بازنمایی تنهایی انسان امروز میپردازد. انسان امروزی که برای فرار از این تنهایی دست به دامن عشق میشود اما در دستیابی به عشق نیز با موانعی روبهروست. تقابل تنهایی و عشق که دو مضمون برجسته این رمان هستند، در عرصهای اساطیری و با نگاهی نزدیک به روایت عهدعتیق (تورات) به تصویر کشیده میشوند. بنابراین، یکلیا از اعماق اسطورهها آمده است، ولی در بنیان حدیثی امروزی و معاصر است.
.
🔵 یَکُلیا دختر پادشاه اورشلیم است. پس از آنکه پادشاه میفهمد دخترش به چوپان قصر دلباخته است و دامن خود را به او آلوده، بر او خشم میگیرد. معشوق دختر را میکُشد و پیراهن رنگارنگ یکلیا را که نمادی از باکرگی دختران اسرائیل است، در مقابل خیمه اجتماع یهود میدَرَد. زنگولهای به پای دختر بسته و با لباسی پاره، حقیرانه او را از شهر بیرون میراند. زنگولهها نماد رسوایی یکلیا هستند. پیش از آنکه یکلیا به شهری پابگذارد، زنگولهها آواز رسوایی او را به آنجا میرسانند. آنقدر زود هنگام که همه بتوانند از این عفریته گناهکار بگریزند.
یکلیا پس از اخراج در بیابان پهناور کنار رود اَبانه پرسه میزند و در آنجا شیطان را ملاقات میکند. شیطان از داستانی میگوید که در سالیانی دور و در عهد پادشاهی میکاه شاه اتفاق افتاده است. هنگامی که شیطان میخواهد با فرستادن زنی زیباروی به نام تامار به اورشلیم، میکاهشاه (که در اطاعت یهوه بوده) و پسرش عازار (که ارادهای قوی در پشت کردن به زنان دارد) را به زانو درآورد. فرمان خدا مانع عشقورزی میکاه شاه میشود و میکاه شاه بیش از پیش تنها میماند.
یکلیا و میکاه شاه نماد تنهایی بشر هستند، انسانهایی که برای رهایی از تنهایی به عشق پناه میبرند، گناهکار شناخته میشوند و بنابراین از عشق خود دور میمانند و اسیر تنهایی جاودان میشوند. حضور یکلیا در بیابان در پایان داستان، نماینگر تنهایی همیشگی اوست.
.
🔴 نظرشخصی من: «جای آن است که هر نویسندهای این اثر را مطالعه کند. توصیفهای شاعرانه فراوانی که نویسنده درجای جای متن آورده، نثر کلاسیک اثر را خوشآهنگ، دلنشین و خواندنی کرده است. این توصیفات استعاری، به جهان داستان فضایی رنگین و خیالانگیز بخشیده است که سرمشق گرفتن از آن، الگوی خوبی برای هر نویسندهای است.»
.
✍️👩🏻💻 نویسنده: نرگس لالانی
..