نام کتاب: همسایهها
نویسنده: احمدمحمود
ناشر: امیرکبیر
رده: از شاهکارهای داستان فارسی
.
🟣 منتقدان کتاب «همسایهها» را یکی از بهترین رمانهای فارسی و بهترین اثر احمد محمود میدانند. انتشارات امیرکبیر این کتاب را در سال ۱۳۵۳ چاپ کرد و کتاب پس از انتشار با استقبال گسترده مواجه شد. محمد بهارلو استقبال مخاطبان از همسایهها را بسیار پرشور خواند و معتقد بود بسیاری از خوانندگان کتاب، به دلیل همدلی کتاب با انقلابیون سرسخت، به آن اقبال نشان دادند و برای همین کتاب همسایهها بین روشنفکران و جوانان دستبهدست میشد. انقلابیون قدیمیتر نیز چون نویسنده را همراه با تمایلات سیاسی خود و متعلق به خود میدانستند، به آن توجه نشان دادند و به خاطر تمام این ویژگیهاست که بهاءالدین خرمشاهی همسایهها را نخستین «رمان درستِ فارسی» خواندهاست.
برخلاف این استقبال گسترده، کتاب همسایهها به دلایل سیاسی تا سال ۱۳۵۷ توقیف شد و اجازهی نشر مجدد نیافت. از سال ۱۳۵۷ تا سال ۱۳۶٠ کتاب بار دیگر منتشر شد اما در این سال نیز به دلیل وجود تصاویر و صحنههای جنسی، کتاب مستهجن تشخیص داده و دوباره توقیف شد.همسایهها یکی از پرتیراژترین رمانها به زبان فارسی است و به زبانهای کردی، سورانی، عربی، روسی، آلمانی و انگلیسی ترجمه شدهاست.
.
🟠 همسایهها، داستان نوجوانی به نام خالد است که در جنوب شهر اهواز در خانهای با همسایههای گوناگون زندگی میکند. زمان داستان، دوران نهضت ملیشدن نفت و پیش از کودتای ۲۸ مرداد است. خالد با خانوادهاش در این خانهی شلوغ، روزهای بلوغ را تجربه میکند. بههمین دلیل صفحات آغاز کتاب پر است از تصاویری از تجربههای جنسی و خانوادگی این نوجوان، اما بهتدریج و با بزرگتر شدن خالدن و توجهش به مسایل سیاسی و اجتماعی این توصیفات کمرنگ میشوند و بهجای آن شرح رویدادهای سیاسی و اجتماعی جایگزین میشود.
.
🔵 از متن کتاب: «جانم بالا میآید تا یک کلمه را هجی کنم و تازه وقتی کلمه را هجی کردم و خواندمش، معنیاش را نمیفهمم؛ مثلاً نمیدانم این “استعمارگر خونخوار” چهجور جانوری است که فقط خون میخورد و اشتهایش هم سیریناپذیر است. لابد بیجهت اسم استعمارگر را “خونخوار” نگذاشتهاند. از این جانور بفهمی نفهمی چیزکی دستگیرم میشود؛ مثلاً فهمیدهام که گاهی به جای “خون”، نفت هم میخورد و این است که بعضی جاها، تو کاغذها به جای اسم خونخوار، “نفتخوار” هم نوشته شده.»
.
✍️👩🏻💻 نویسنده: نرگس لالانی